تبلیغات
شاعرانه - زندگی نامه صائب تبریزی
شاعرانه
درباره وبلاگ

آرشیو

آخرین پستها

پیوندها

پیوندهای روزانه

صفحات جانبی

نویسندگان

نظرسنجی

آمار وبلاگ

Admin Logo
themebox


Up Page
کدهای جاوا اسکریپت


برای نمایش تصاویر گالری كلیك كنید


دریافت كد گالری عكس در وب


صائب تبریزی

n      در سال 1039 هـ.ق كه صائب و ظفرخان در ركاب شاه جهان در برهانپور بودند، خبر رسید كه پدر صائب از ایران به اكبرآباد هندوستان آمده است و می‏خواهد او را با خود به ایران ببرد. صائب از ظفرخان و پدر او، خواجه ابوالحسن تربتی اجازه بازگشت خواست، اما حصول این رخصت تا دو سال طول كشید. در سال 1042 هـ.ق، كه حكومت كشمیر به ظفرخان (به نیابت از پدرش) واگذار شد، صائب نیز به آن جا رفت، و از آن جا هم به اتفاق پدر عازم ایران شد. پس از بازگشت به ایران، در اصفهان اقامت گزید و فقط گاهی به شهرهایی از قبیل قزوین، اردبیل، تبریز و یزد سفر كرد. صائب در ایران شهرت فراوان یافت و شاه عباس دوم صفوی او را به لقب ملك الشعرایی مفتخر ساخت. 

وفات صائب در اصفهان اتفاق افتاد. سن او به هنگام وفات از 65 تا 71 گفته‏اند. آرامگاه او در اصفهان و در محلی است كه در زمان حیاتش معروف به تكیه میرزا صائب بود. تعداد اشعار صائب را از شصت هزار تا صد و بیست هزار و سیصد هزار بیت و بالاتر نیز گفته‏اند.
 

دیوان او مكرر در ایران و هندوستان چاپ شده است. صائب خط را خوش می‏نوشت و به تركی نیز شعر می‏سرود.

n       حماسه و قصیده غالبترین انواع ادبی و در مرحله‏ای پس از این دو، غزل عرصه بیان احساسات و عواطف شاعران موسوم به سبك خراسانی محسوب می‏شد. 

سبك خراسانی بر عناصری چون فخامت زبان و تصاویر شفاف و محسوس همراه با حس عاطفی غلیظ بنیاد گرفته بود.
 

جهان بینی اكثر شاعران این دوره (به استثنای یكی دو تن) بیش از آن كه افلاكی و حقیقی باشد، مجازی و دنیوی بود. شعر فارسی با گذر از سبك خراسانی و حضور و ظهور خلاق شاعرانی عارف در آن، زیبایی سرشار و متعالی و ظریفی عظیم و غنی و وجوهی چندگانه پیدا كرد و اندیشه عرفانی غالبترین صبغه درونی آن شد.
 

هر كدام از بزرگان این سبك همچون قله‏های تسخیر ناپذیری شدند كه با گذشت سالیان دراز، هنوز سایه سنگینشان بر شعر و ادب فارسی گسترده است.
 

در این سبك، برخلاف جهان حسی و ملموس سبك خراسانی، شعر پای در وادی مفاهیم انتزاعی گذاشت. به گونه‏ای كه شاعران بزرگ، متفكران بزرگی نیز بودند.

n       در همین دوران بود كه غزل فارسی با دستكار بزرگانی چون خافظ و سعدی به اوج حقیقی خویش نزدیك شد. 

پس از قرن هشتم هجری اغلب شاعران، جز حفظ سنت و حركت در حد و حدود و حاشیه آثار گذشتگان گامی فراپیش ننهادند. از قرن نهم به بعد، گروهی از شاعران ـ در جستجوی راهی تازه ـ كوشیدند تا شعر خود را از تقلید و تكرار رهایی بخشند.
 

كوششهای این گروه در بیان صمیمانه و صادقانه حس و حال درونی و زبانی سهل و ساده و دور از تكلف و مناظره عاشق و معشوق خلاصه شد.
 

از شاعران این گروه كه در تذكره‏ها با عنوان شاعران «وقوعی» و یا مكتب وقوع نام برده می‏شوند، كسانی همچون بابافغانی، وحشی بافقی، اهلی و هلالی از بقیه معروفند.

n       آثار شاعران مكتب وقوع اگر چه در كنار آثار دیگر سبكها اهمیتی درخور پیدا نكرد، اما همچون پل ارتباطی بین سبك عراقی و سبك هندی زمینه‏ای برای پیدایش «طرز نو» بود. مرور این دو بیت از وقوعی تبریزی (از شاعران سبك وقوع) خالی از فایده نیست: 

زینسان كه عشق در دلم امروز خانه ساخت
 

می‏بایدم به درد دل جاودانه ساخت
 

چون مرغ زخم خورده برون شد ز سینه دل
 

آن بال و پر شكسته كجا آشیانه ساخت؟
 
از آغاز قرن دهم هجری تا میانه قرن دوازدهم هجری، شعر فارسی رنگ و بویی دیگر به خود گرفت و شاعران معیارهای زیبا شناختی جدیدی را مبنای آفرینش آثار خود كردند و به كسب تجربه‏هایی تازه پرداختند كه بعدها این «طرز نو» به سبك هندی معروف شد.

پس از قرن پنجم هجری، زبان شعر فارسی به همت شاعران عارفی نظیر، سنایی، نظامی، مولانا، سعدی و حافظ در سبكی ویژه كه بعدها سبك عراقی نامیدندش، استحاله شد. پیش از ظهور این بزرگان، شعر فارسی مبتنی بر دریافتهای حسی و بدوی از هستی بود.